ATB Bankın mənfəəti 48% böyüyüb: borcalanlarda artım əsasən istehlak kreditləri hesabına baş verib - TƏHLİL
ATB Bankın 2026-cı ilin ilk yarısı üzrə maliyyə nəticələri bankın gəlirliliyinin əhəmiyyətli dərəcədə yaxşılaşdığını göstərir. Hesabatdan görünür ki, bank həm faiz gəlirlərini artırmağa, həm də problemli aktivlər üzrə ehtiyat ayırmalarını azaltmağa nail olub. Nəticədə xalis mənfəət ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə təxminən 48,4% artaraq 10,3 milyon manata yüksəlib.
Kredit portfeli gəlirlərin əsas mənbəyi olaraq qalır
İlk yarımildə ATB Bankın faiz gəlirləri 69,8 milyon manat təşkil edib. Bu, ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 3,65 milyon manat və ya 5,5% çoxdur. Faiz gəlirlərinin strukturuna baxdıqda görünür ki, 42,98 milyon manat və ya ümumi faiz gəlirlərinin 61,6%-i müştərilərə verilmiş kreditlərdən əldə olunub. 19,26 milyon manat banklarda yerləşdirilən depozitlərdən qazanılıb, 6,91 milyon manat isə qiymətli kağızlar portfelindən formalaşıb. Bu, onu göstərir ki, ATB yalnız kreditləşmədən deyil, likvid vəsaitlərin və investisiya portfelinin idarə edilməsindən də sabit gəlir əldə edir.
Depozitlər üzrə faiz xərcləri artır
Faiz xərcləri də artaraq 37,9 milyon manata çatıb. Artım əsasən depozitlər üzrə ödənilən faizlərin yüksəlməsi ilə bağlıdır. Bank depozitlər üzrə 34,1 milyon manat, cəlb edilmiş kreditlər üzrə isə 2,5 milyon manat faiz ödəyib. Bu tendensiya bank sektorunda depozitlər uğrunda rəqabətin davam etdiyini göstərir.
Xalis faiz gəliri artır
Faiz gəlirləri faiz xərclərini üstələdiyi üçün bankın xalis faiz gəliri 31,95 milyon manata yüksəlib. Bu göstərici ötən ilin analoji dövrü ilə müqayisədə 5,6% artım deməkdir. Bu isə ATB-nin əsas bankçılıq fəaliyyətinin gəlirliliyini qoruduğunu göstərir. Diqqət çəkən məqamlardan biri qeyri-faiz gəlirlərinin daha sürətli artmasıdır. Bankın qeyri-faiz gəlirləri 18,3 milyon manatdan 22,7 milyon manata yüksəlib. Artım 23,7% təşkil edib. Ən böyük artım digər xidmətlərdən əldə olunan komissiya gəlirlərində müşahidə olunur. Bu gəlirlər 10,7 milyon manatdan 14,5 milyon manata yüksələrək təxminən 35% artıb. Bu isə göstərir ki, bank tədricən klassik kredit gəlirlərindən əlavə komissiya əsaslı biznesini də genişləndirir.
Valyuta əməliyyatları da gəlir gətirir
ATB xarici valyuta əməliyyatlarından 7,75 milyon manat gəlir əldə edib. Bu göstərici ötən illə müqayisədə təxminən 10% artıb və qeyri-faiz gəlirlərinin mühüm hissəsini təşkil edir.
Qeyri-faiz xərcləri 39,3 milyon manat olub. Ən böyük xərc maddələri:
əməkhaqqı və sosial ödənişlər – 18,7 milyon manat;
inzibati xərclər – 15 milyon manat;
amortizasiya – 2,4 milyon manat.
Xərclər artsa da, gəlirlərin daha yüksək templə böyüməsi bankın mənfəətliliyini artırmağa imkan verib.
Ən müsbət siqnal – risk xərclərinin azalması
Hesabatın ən diqqətçəkən göstəricilərindən biri mümkün zərərlər üzrə yaradılan ehtiyatların azalmasıdır. Bankın ehtiyat ayırmaları 3,39 milyon manatdan 2,50 milyon manata enib. Bu, təxminən 26% azalma deməkdir.
Adətən bu göstəricinin azalması kredit portfelinin keyfiyyətinin yaxşılaşdığına və ya problemli kreditlər üzrə təzyiqin zəiflədiyinə işarə edir.
Mənfəət sürətlə artır
Bankın vergidən əvvəlki mənfəət 8,47 milyon manatdan 12,85 milyon manata yüksəlib (+51,6%), xalis mənfəət isə 6,92 milyon manatdan 10,28 milyon manata çatıb (+48,4%).
Bu artım bank sektorunda orta mənfəət artım tempindən yüksək göstəricilərdən biri hesab oluna bilər.
ATB-nin aktivləri 2 milyard manatı keçdi
ATB Bankın 2026-cı ilin ilk yarısı üzrə balans hesabatı göstərir ki, bankın aktivləri illik müqayisədə 129,9 milyon manat və ya 6,8% artaraq 2,05 milyard manata çatıb. Artım əsasən digər banklarda yerləşdirilən depozitlərin və müştəri əmanətlərinin yüksəlməsi hesabına təmin edilib.
Diqqət çəkən məqamlardan biri bankın likvid aktivlərə üstünlük verməsidir. Digər maliyyə institutlarındakı depozitlər 366,6 milyon manatdan 730,3 milyon manata yüksələrək demək olar ki, iki dəfə artıb. Əvəzində nağd vəsaitlər 475,1 milyon manatdan 217,4 milyon manata enib ki, bu da sərbəst vəsaitlərin daha çox gəlir gətirən alətlərə yönəldildiyini göstərir.
Artım əsasən istehlak kreditləri hesabına baş verib
Kredit portfelində isə fərqli tendensiya müşahidə olunur. Müştərilərə verilmiş kreditlər ümumilikdə 2,7% artaraq 828,2 milyon manata yüksəlsə də, bu artım əsasən istehlak kreditləri hesabına baş verib. İstehlak kreditləri 14,1%, ipoteka və daşınmaz əmlak kreditləri isə 5,4% artdığı halda, biznes kreditləri 11%-dən çox azalaraq 263,2 milyon manata düşüb. Bu, bankın korporativ kreditləşmədə daha ehtiyatlı mövqe tutduğunu göstərir.
Öhdəliklər tərəfində ən böyük artım depozitlərdə qeydə alınıb. Müştəri depozitləri 1,14 milyard manatdan 1,49 milyard manata yüksəlib. Xüsusilə hüquqi şəxslərin depozitləri 335 milyon manat artaraq 1,27 milyard manata çatıb ki, bu da bankın korporativ müştərilər arasında mövqeyinin gücləndiyini göstərir.
Bankın kapitalı da müsbət dinamika nümayiş etdirib. Kapital 113,9 milyon manatdan 128,5 milyon manata yüksəlib, səhmdar kapitalı isə 79 milyon manatdan 100,5 milyon manata çatdırılıb. Bu, ATB-nin kapital bazasının gücləndirilməsi istiqamətində addımlar atdığını göstərir.
