Bank sektorunun xalis mənfəəti 22,7 % artıb – YENİ RƏQƏMLƏR

Azərbaycan bankları 2026-cı ilin yanvar-avqust aylarında 949,7 milyon manat xalis mənfəət əldə edib. Bu, ötən ilin eyni dövründəki 774,3 milyon manatla müqayisədə 175,4 milyon manat və ya 22,6% çoxdur.

Başqa sözlə, bank sektorunun xalis mənfəəti artıq 1 milyard manat həddinə çox yaxınlaşıb.

Banklar 3,7 milyard manat faiz gəliri əldə edib

Yanvar-avqust aylarında bankların faiz və digər bu qəbildən olan gəlirləri 3,695 milyard manat təşkil edib. Bunun 2,983 milyard manatı kreditlərdən, 316,3 milyon manatı maliyyə sektorunda yerləşdirilmiş vəsaitlərdən, 310,3 milyon manatı qiymətli kağızlardan, 86 milyon manatı digər faiz gəlirlərindən formalaşıb.  Beləliklə, bankların faiz gəlirlərinin təxminən 81%-i kreditlərdən gəlib. Bu, bank sektorunun əsas gəlir modelinin hələ də kreditləşmə olduğunu göstərir.

Amma bankların faiz xərcləri də böyüyür

Banklar bu gəlirin qarşılığında faiz xərclərinə 1,363 milyard manat yönəldib. Bunun 995 milyon manatı depozitlərə ödənilən faizlərdir. O cümlədən müddətli depozitlər üzrə faiz xərcləri 788,5 milyon manat olub. Nəticədə bank sektorunun xalis faiz gəliri 2,282 milyard manat təşkil edib. Bu göstərici ötən ilin eyni dövründəki 2,016 milyard manatdan 266,4 milyon manat və ya 13,2% çoxdur.

Əsas məqam: bankların əməliyyat mənfəəti 25% artıb

Yanvar-avqust aylarında bankların əməliyyat mənfəəti 1,488 milyard manat olub. Ötən ilin eyni dövründə bu göstərici 1,188 milyard manat idi. Deməli, əməliyyat mənfəəti bir il ərzində 300,2 milyon manat və ya 25,3% artıb. Bu artımın arxasında həm faiz, həm də qeyri-faiz gəlirləri dayanır.

Komissiyalar banklara daha 303 milyon manat gətirib

Bankların hesabların aparılması üzrə komisyon gəlirləri ilin ilk 8 ayında 303,4 milyon manat olub. Valyuta əməliyyatlarından xalis gəlir isə 197,5 milyon manat təşkil edib. Yəni bankların gəlir modeli yalnız kredit faizlərindən ibarət deyil: ödənişlər, hesabların aparılması, valyuta əməliyyatları və digər xidmətlər də əhəmiyyətli gəlir yaradır.

Ancaq xalis mənfəəti “aşağı çəkən” amil də var

Banklar aktivlər üzrə mümkün zərərlərin ödənilməsi üçün xüsusi ehtiyatların yaradılmasına yanvar-avqust aylarında 292,2 milyon manat ayırıb. Bu rəqəm ötən ilin eyni dövründə 225,9 milyon manat idi. Artım 66,3 milyon manat və ya 29,3%-dir. Bu detal xüsusilə maraqlıdır. Çünki eyni vaxtda bankların kredit portfeli də böyüyür: avqustun sonunda kredit portfeli 32,824 milyard manat olub və ilin əvvəlindən 9,2% artıb. Qeyri-işlək kreditlərin həcmi isə 946,8 milyon manata çatıb.

Deməli, bankların mənfəəti artır, amma kredit portfelinin genişlənməsi ilə paralel olaraq risklərə qarşı ayrılan ehtiyatlar da artır.