Dünya bazarlarında neft ucuzlaşıb (18.06.2026)
"ICE London" qitələrarası birjasında keçirilən ticarət əməliyyatlarının gedişində “Brent” neftinin ixracına dair 2026-cı ilin iyul müqaviləsinin dəyəri 2,19% azalaraq 1 barelə görə 77.81 ABŞ dolları təşkil edib.
Məlumata görə, Nyu-Yorkun "NYMEX" əmtəə birjasında 2026-cı ilin iyun ayında ixrac etməklə "WTI" markalı neftin 1 barelinin qiyməti də 2,58% azalaraq 74.81 ABŞ dollarına bərabər olub.
ABŞ və İran arasında müharibəyə son qoymaq, Hörmüz boğazını açmaq və ABŞ-ın İran neftinə sanksiyalarını ləğv etmək üçün müvəqqəti bir razılaşma imzalanmasından sonra cümə axşamı erkən ticarətdə neft qiymətləri düşdü. Razılaşma tarixdəki ən böyük enerji təchizatı fasilələrindən birini həll etməyi hədəfləyir.
14 maddəlik razılaşma, İranın neft və qaz daşınması üçün vacib bir marşrut olan Hörmüz boğazından sərbəst keçidə icazə verəcəyi 60 günlük danışıqlar prosesinə başlayır. Razılaşma həmçinin boğazdan keçən nəqliyyatın 30 gün ərzində tam gücü ilə bərpa olunacağını da nəzərdə tutur.
İlkin razılaşma, İranın nüvə proqramı kimi daha mürəkkəb məsələləri sonraya saxlayır, eyni zamanda ABŞ və tərəfdaşlarından İranın yenidən qurulmasını maliyyələşdirmək üçün 300 milyard dollarlıq plan hazırlamağı tələb edir.
Beynəlxalq Enerji Agentliyi (BEA) çərşənbə günü dərc etdiyi aylıq bazar hesabatında xəbərdarlıq edib ki, razılaşma uğurla həyata keçirilərsə və Hörmüz boğazı yenidən açılarsa, bu ilki təchizat böhranı 2027-ci ilə qədər əhəmiyyətli təchizat artıqlığına çevrilə bilər. Agentlik Yaxın Şərq neftinin bazara qayıtması ilə təklifin gələn il tələbi gündə 5,05 milyon barel üstələyəcəyini proqnozlaşdırır.
Digər tərəfdən, ABŞ Federal Ehtiyat Sisteminin (FED) inflyasiyanı nəzarətdə saxlamaq üçün bu ilin sonlarında faiz dərəcələrini artırıb-artırmayacağı ilə bağlı müzakirələr artır. Daha yüksək faiz dərəcələri iqtisadi artımı yavaşlada və neft tələbatını boğa bilər.
Fed-in çərşənbə günü açıqladığı proqnozlara görə, 19 siyasətçidən doqquzu bu il faiz dərəcəsinin artırılmasının zəruri ola biləcəyinə inanır. Bu, üç ay əvvəl heç bir Fed rəsmisinin belə bir fikirdə olmadığı dövrlə müqayisədə əhəmiyyətli bir dəyişiklikdir.
